Kompyuter sekin ishlayapti: Windows noutbukni tezlashtirishning 10 ta samarali usuli
Noutbuk yuklanishi uzoq, dasturlar sekin ochilyaptimi? Pul sarflamasdan kompyuterni tezlashtirishning amaliy qadamlari — bosqichma-bosqich.

Eski bo‘lmasa ham, har qanday kompyuter vaqt o‘tishi bilan sekinlashadi: yuklanish uzoq davom etadi, dasturlar kech ochiladi, brauzer qotib qoladi. Ko‘p hollarda muammo «temir»da emas, balki keraksiz dasturlar va to‘plangan fayllardadir. Quyidagi qadamlar yangi kompyuter olmasdan ham sezilarli natija beradi.
1. Avtomatik ishga tushadigan dasturlarni kamaytiring
Windows yoqilganda o‘nlab dasturlar o‘zi ishga tushadi va tizimni sekinlashtiradi. Ctrl+Shift+Esc bilan «Vazifa menejeri»ni oching → «Ishga tushirish» (Startup) bo‘limi → kerak bo‘lmagan dasturlarni tanlab «O‘chirish» (Disable). Telegram, Steam, yuklab oluvchi ilovalar odatda shart emas.
2. Diskda joy bo‘shating
Tizim diski (odatda C:) to‘lib qolsa, Windows keskin sekinlashadi. Sozlamalar → Tizim → Xotira → «Vaqtinchalik fayllar»ni tozalang. Kamida 15–20% bo‘sh joy qoldiring.
Shuningdek o‘qingNoutbuk qanday tanlanadi: 2026-yilda to‘g‘ri noutbuk olishning to‘liq qo‘llanmasi3. Vizual effektlarni kamaytiring
«Bu kompyuter» ustiga o‘ng tugma → Xususiyatlar → «Tizimning qo‘shimcha sozlamalari» → «Tezkorlik» → «Eng yaxshi tezkorlikni ta’minlash». Animatsiyalar o‘chadi, eski kompyuterlarda interfeys ancha tezlashadi.
4. Virus va reklama dasturlarini tekshiring
Sababsiz sekinlik ko‘pincha yashirin «mayner» yoki reklama dasturidan bo‘ladi. Windows Security (Microsoft Defender) bilan to‘liq tekshiruv o‘tkazing. Qo‘shimcha ravishda Malwarebytes bepul versiyasi reklama dasturlarini yaxshi topadi.
5. Brauzerni tartibga keltiring
Ortiqcha kengaytmalar (extension) va ochiq o‘nlab varaqlar operativ xotirani «yeydi». Keraksiz kengaytmalarni o‘chiring, ko‘p varaqlarni yopib, zaruriylarini xatcho‘pga saqlang.
6. Windows va drayverlarni yangilang
Sozlamalar → Windows Update orqali tizimni yangilang. Videokarta drayveri (NVIDIA, AMD, Intel) yangilanishi ayniqsa muhim — bu nafaqat o‘yinlar, balki umumiy silliqlikka ta’sir qiladi.
7. SSD o‘rnating — eng katta farq
Agar kompyuteringizda hali eski HDD (mexanik disk) bo‘lsa, uni SSD’ga almashtirish eng sezilarli tezlanishni beradi. 256–512 GB SSD arzon va yuklanish vaqtini bir daqiqadan 10 soniyagacha qisqartiradi.
8. Operativ xotirani (RAM) tekshiring
4 GB RAM bugungi kunda yetarli emas. Vazifa menejerida xotira doim 80%+ band bo‘lsa, RAM’ni 8 yoki 16 GB’ga oshirish zarracha pulga katta farq qiladi.
9. Keraksiz dasturlarni o‘chiring
Sozlamalar → Ilovalar → ishlatilmaydigan o‘yin va dasturlarni o‘chiring. Ishlab chiqaruvchi o‘rnatgan «bloatware» (sinov antiviruslari, keraksiz yordamchilar) ham sekinlashtiradi.
10. Oxirgi chora — Windows’ni qayta o‘rnatish
Yuqoridagilar yordam bermasa, Sozlamalar → Tizim → Tiklash → «Bu kompyuterni qayta tiklash» orqali Windows’ni toza holatga keltiring. Muhim fayllarni avval zaxiralang. Bu ko‘pincha kompyuterni «yangidek» qiladi.
Xulosa
Eng tez va bepul natijani birinchi to‘rt qadam beradi: avtozapusk, disk tozalash, vizual effekt va virus tekshiruvi. Agar kompyuter hali HDD’da ishlasa, SSD o‘rnatish — eng arzasi bilan eng kuchli yaxshilanish.



