Sud xAI kompaniyasiga qarshi Colossus ma'lumotlar markazi bo'yicha da'voni davom ettirdi

Federal sudya Debra Braun xAI kompaniyasining Milliy rangli tanli aholi taraqqiyot assotsiatsiyasi (NAACP) da'vosini to'xtatish haqidagi iltimosnomasini rad etdi. Ish Memfis yaqinida joylashgan Colossus ma'lumotlar markazi hududidagi havo ifloslanishi va gaz turbinalaridan ruxsatsiz foydalanish holatiga taalluqlidir. Tomonlar endi sud muhokamasini davom ettiradi.

• NAACP xAI kompaniyasini 35 ta gaz turbinasidan ruxsatsiz foydalanishda ayblamoqda
• Da'vo AQShning Toza havo to'g'risidagi qonunini buzish holatlariga asoslangan
• Sud kompaniyaning turbinalar ko'chma manbalar degan vajini rad etdi
• Avvalroq sudlar xAI va AQSh Adliya vazirligining shunga o'xshash iltimoslarini rad etgan edi

Ekologik da'volar va turbinalar mojarosi

NAACP ma'lumotlariga ko'ra, Colossus majmuasida 35 tadan kam bo'lmagan gaz turbinalari va boshqa havo ifloslantiruvchi manbalar o'rnatilgan hamda tegishli qurilish yoki ekspluatatsiya ruxsatnomalarisiz ishlatilgan. Da'vo Janubiy ekologik tashkilotlar yuridik markazi ko'magida taqdim etilgan. Tashkilotlar AQShning Toza havo to'g'risidagi qonuni buzilganini ta'kidlamoqda.

xAI kompaniyasi turbinalar harakatlanuvchi emissiya manbalariga kirishini va shuning uchun ruxsatnoma talab qilinmasligini vaj qilib, ishni tugatishga harakat qilgan. Kompaniya shuningdek da'vogarlarning sudga murojaat qilish huquqiga e'tiroz bildirgan. Biroq sudya bu vajlarni rad etib, da'vogarlar qonuniy huquqqa egaligini va turbinalar ko'chma manba emasligini tasdiqladi.

Sud qarorining huquqiy ahamiyati

Sud fuqarolar va jamoat tashkilotlari ekologiya qonunbuzarlariga qarshi beradigan da'volarning konstitutsiyaga zidligi haqidagi masala ham ko'rib chiqdi. Debra Braun da'vogarlar o'z nomidan harakat qilib, yetkazilgan zararni qoplashni talab qilishini, federal hukumat vakolatlarini suiiste'mol qilmayotganini ta'kidladi. NAACP bu qarorni muhim g'alaba deb atadi.

Tashkilot vakili Abre Konnerning so'zlariga ko'ra, sudlar xAI va Adliya vazirligining ishni to'xtatishga qaratilgan urinishlarini bir necha bor rad etgan. Joriy yilning noyabr oyida ham sud shunga o'xshash iltimosnomani qanoatlantirmagan edi. Bu holat kompaniyani atrof-muhitga ta'sir uchun javobgarlikka tortish harakatlarini kuchaytirmoqda.

Ma'lumotlar markazlari va kelajakdagi oqibatlar

Mazkur sud jarayoni AQShda yirik ma'lumotlar markazlarini qurishga qarshilik kuchayib borayotgan bir paytda davom etmoqda. Masalan, Nyu-York shahrida yangi shunday obyektlar qurilishiga moratoriy qabul qilindi, boshqa shtatlar esa shunga o'xshash cheklovlarni ko'rib chiqmoqda. Hozirgi sud qarori xAI aybdorligini isbotlamasa-da, ayblovlar mazmunan ko'rib chiqilishini anglatadi.

Ushbu ish sun'iy intellekt infratuzilmasining energiya va ekologik talablarini tartibga solishda muhim pretsedentga aylanishi mumkin. O'zbekiston va MDHdagi IT-hamjamiyat ham yirik hisoblash markazlarini qurishda ekologik talablar va qonunchilikka rioya qilish qanchalik muhimligini ushbu misol orqali kuzatishi mumkin.