Telefon xotirasi to‘ldi: Android va iPhone’da joy bo‘shatishning 12 ta samarali usuli

«Xotira deyarli to‘lgan» degan ogohlantirish — smartfon egalarining eng ko‘p uchraydigan muammosi. Telefon sekinlashadi, kamera surat saqlamaydi, ilovalar yangilanmaydi. Yaxshi xabar: ko‘p hollarda yangi telefon olish shart emas — 10–20 GB joyni bir necha daqiqada bo‘shatish mumkin.

Avval: joyni nima egallayotganini bilib oling

• **iPhone:** Sozlamalar → Asosiy → iPhone xotirasi. Bu yerda har bir ilova qancha joy olgani ko‘rsatiladi.
• **Android:** Sozlamalar → Xotira (ba’zi modellarda «Qurilmani parvarish qilish» → Xotira). Rasm, video, ilovalar va boshqa fayllar alohida ko‘rinadi.

1. Telegram keshini tozalang

O‘zbekistonda xotirani eng ko‘p «yeydigan» ilova — Telegram. Kanallardagi video va rasmlar telefonga avtomatik saqlanadi. Telegram → Sozlamalar → Ma’lumotlar va xotira → Xotiradan foydalanish → «Keshni tozalash». Shu yerda «Mediani saqlash muddati»ni 1 hafta yoki 3 kunga qo‘ying — shunda kesh o‘zi tozalanib turadi.

2. Avtomatik yuklab olishni o‘chiring

Telegram va WhatsApp’da mobil internet va Wi‑Fi orqali media avtomatik yuklanishini o‘chiring yoki faqat rasmlarga ruxsat bering. Bu ham xotira, ham trafikni tejaydi.

3. WhatsApp’dagi katta fayllarni o‘chiring

WhatsApp → Sozlamalar → Xotira va ma’lumotlar → Xotirani boshqarish. Ilova 5 MB dan katta fayllarni va ko‘p yuborilgan narsalarni alohida ko‘rsatadi — ularni birdaniga o‘chirish mumkin.

4. Video va rasmlarni bulutga ko‘chiring

Google Photos (Android va iPhone) yoki iCloud Fotosuratlar (iPhone) ga zaxira nusxa oling, so‘ng telefondagi nusxalarni o‘chiring. Google Photos’da «Joy bo‘shatish» tugmasi zaxiralangan fayllarni o‘zi o‘chiradi.

5. «Yaqinda o‘chirilganlar» papkasini bo‘shating

O‘chirilgan rasmlar 30 kungacha alohida papkada saqlanadi va joy egallab turadi. Galereya yoki Fotosuratlar ilovasida «Yaqinda o‘chirilganlar» → «Hammasini o‘chirish».

6. Ishlatilmaydigan ilovalarni o‘chiring

Bir oydan beri ochilmagan ilovalarni o‘chiring. iPhone’da «Ishlatilmaydigan ilovalarni yuklab tashlash» funksiyasini yoqsangiz, ilova o‘chadi, lekin uning ma’lumotlari saqlanib qoladi.

7–12. Qo‘shimcha usullar

• **Ilovalar keshi (Android):** Sozlamalar → Ilovalar → ilovani tanlang → Xotira → «Keshni tozalash». Brauzer, Instagram va TikTok odatda yuzlab MB kesh to‘playdi.
• **Yuklanmalar papkasi:** Fayllar ilovasida «Yuklanmalar»ni oching — u yerda eski APK, PDF va videolar to‘planib qoladi.
• **Brauzer ma’lumotlari:** Chrome yoki Safari’da tarix va keshni tozalang.
• **Takror rasmlar:** Google Files (Android) ilovasi bir xil rasm va mem’larni topib beradi.
• **Oflayn musiqa va filmlar:** Spotify, YouTube va boshqa ilovalarda yuklab olingan kontentni tekshiring.
• **Video sifati:** kamerada 4K 60 kadr o‘rniga 1080p 30 kadr yozish xotirani bir necha baravar tejaydi.

Xulosa

Eng katta natijani odatda uch qadam beradi: Telegram keshini tozalash, video-rasmlarni bulutga ko‘chirish va eski ilovalarni o‘chirish. Buni oyiga bir marta qilib tursangiz, «Xotira to‘ldi» xabari sizni bezovta qilmaydi.